Το χάσμα οικονομίας- πολιτικής, οδηγεί την κοινωνική συναίνεση σε κατάρρευση

Δημοσιεύτηκε στις 26/10/2016 στην κατηγορία Τάσεις

Της Διπλανής

Η σχέση μεταξύ πολιτικής και οικονομίας αλλάζει δραστικά. Οι πολιτικοί στις προηγμένες χώρες μένουν πίσω, «δεμένοι» στα βαρίδια παράδοξων και συχνά «τοξικών» συγκρούσεων αντί να αναζητούν στη βάση της οικονομικής συναίνεσης τρόπο διεξόδου από μια παρατεταμένη περίοδο χαμηλής (και συχνά άδικης) ανάπτυξης. Όμως αυτή η τάση είναι ανάγκη να αντιστραφεί προτού παραλύσει σε επίπεδο δομών, τον αναπτυγμένο κόσμο και σαρώσει τις αναδυόμενες οικονομίες.

 

Προφανώς, οι πολιτικές συγκρούσεις δεν είναι καινούργιο φαινόμενο. Ωστόσο, μέχρι πρόσφατα, οι επαγγελματίες οικονομολόγοι κατάφερναν κάποιου τύπου τεχνοκρατική συναίνεση, την οποία θα μπορούσαν να σεβαστούν οι πολιτικοί ηγέτες. Ακόμη και σε περιπτώσεις που πιο ριζοσπαστικά πολιτικά κόμματα επιχείρησαν να προωθήσουν μια διαφορετική ατζέντα, οι ισχυρές δυνάμεις (είτε επρόκειτο για ηθική πίεση από τις κυβερνήσεις της G7, είτε για τις αγορές ιδιωτικών κεφαλαίων είτε για τις προϋποθέσεις που συνδέονται με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και την Παγκόσμια Τράπεζα) σχεδόν πάντα κατάφερναν να εξασφαλίσουν τη συναίνεση.

 

Για παράδειγμα, στη δεκαετία του 1990 και του 2000, η λεγόμενη Συναίνεση της Ουάσιγκτον, ήταν κυρίαρχη στη χάραξη πολιτικής σε διεθνές επίπεδο, με τους πάντες (από τις ΗΠΑ μέχρι τις αναδυόμενες οικονομίες) να επιδιώκουν την απελευθέρωση του εμπορίου, τις ιδιωτικοποιήσεις, τη μεγαλύτερη δυνατή χρήση των μηχανισμών διαμόρφωσης των τιμών, την απορρύθμιση του χρηματοοικονομικού τομέα καθώς και σειρά δημοσιονομικών και νομισματικών μεταρρυθμίσεων. Το γεγονός μάλιστα ότι τη Συναίνεση της Ουάσιγκτον την αντιμετώπισαν θετικά πολυμερείς οργανισμοί, διευκόλυνε τη μετάδοσή της και βοήθησε να προωθηθεί η ευρύτερη διαδικασία της οικονομικής και χρηματοπιστωτικής παγκοσμιοποίησης.

 

Κυβερνήσεις, ιδιαίτερα εκείνες που είχαν επικεφαλής μη-παραδοσιακά κινήματα (τα οποία είχαν ανέλθει στην εξουσία εξαιτίας της απογοήτευσης των πολιτών από τα παραδοσιακά κόμματα) εξέφρασαν κάποιες φορές τις επιφυλάξεις τους για την καταλληλότητα και τη συνάφεια της Συναίνεσης της Ουάσιγκτον. Όμως, όπως απέδειξε ο Βραζιλιάνος πρόεδρος Λούλα ντα Σίλβα, η συναίνεση τείνει σε μεγάλο βαθμό να επικρατεί. Αντιστοίχως, πριν από περίπου δύο χρόνια και ο Έλληνας πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας έκανε, στα καθ' ημάς, μια εξίσου αξιοσημείωτη στροφή.

 

Ωστόσο μετά από χρόνια ασυνήθιστα αργής ανάπτυξης, η οποία μάλιστα δεν κατάφερε να άρει τους αποκλεισμούς στο εσωτερικό των κοινωνιών, η συναίνεση είναι φανερό ότι καταρρέει. Οι πολίτες των προηγμένων χωρών είναι απογοητευμένοι από ένα «κατεστημένο», στο οποίο περιλαμβάνονται ειδικοί του τομέα της οικονομίας, πολιτικοί ηγέτες και κυρίαρχες πολυεθνικές και στο οποίο επιρρίπτουν τις ευθύνες για τη δεινή οικονομική τους κατάσταση.

 

Εδώ έρχονται τα αντισυμβατικά κινήματα που εκμεταλλεύονται αυτή την απογοήτευση και χρησιμοποιούν φλογερή, μαχητική ρητορική προκειμένου να πάρουν τους πολίτες με το μέρος τους. Σε πολλές περιπτώσεις άλλωστε δεν απαιτείται καν να κερδίσουν τις εκλογές για να διαταράξουν το μηχανισμό επικοινωνίας και στην ουσία την ίδια τη σχέση της οικονομίας με την πολιτική. Η Βρετανία το απέδειξε αυτό τον Ιούνιο, με το δημοψήφισμα για το Brexit.

Ακόμη και μέσα από μια σύντομη ανάλυση αναδεικνύονται ιδιαιτέρως σύνθετοι λόγοι. Το θέμα είναι ωστόσο πως τώρα οι πύλες έχουν ήδη ανοίξει. Στο ετήσιο Συνέδριο του Συντηρητικού Κόμματος που έγινε πρόσφατα, τόσο η Βρετανή πρωθυπουργός Τερέζα Μέι, όσο και μέλη του υπουργικού συμβουλίου αποκάλυψαν την πρόθεσή τους να προχωρήσουν στο αποκαλούμενο «σκληρό Brexit».

 

Κι άλλες προηγμένες οικονομίες αντιμετωπίζουν ανάλογες προκλήσεις. Στη Γερμανία, η ενίσχυση της θέσης της ακροδεξιάς «Εναλλακτικής για τη Γερμανία» επηρεάζει σαφώς τη συμπεριφορά της κυβέρνησης. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, ακόμη κι αν ο Ντόναλντ Τραμπ δεν γίνει ένοικος του Λευκού Οίκου, η επίδρασή του στην αμερικανική πολιτική είναι ήδη ιδιαιτέρως σημαντική. Και στη γειτονική μας Ιταλία όμως, το δημοψήφισμα που έχει προγραμματιστεί για τον Δεκέμβριο μπορεί να εξελιχθεί ανάλογα με το δημοψήφισμα του Ντέιβιντ Κάμερον και να ρίξει στο κενό την προσπάθεια του Ματέο Ρέντσι να εξασφαλίσει ευρεία υποστήριξη.

 

Πέρα από το πώς φαίνονται τα πράγματα στο σύγχρονο πολιτικό περιβάλλον, η αλήθεια είναι ότι υπάρχουν σταθερές και αξιόπιστες πολιτικές επιλογές. Μετά από χρόνια μέτριων οικονομικών αποτελεσμάτων, επιδιώκεται ευρεία συμφωνία για το ότι πρέπει να εγκαταλείψουμε την υπερβολική εξάρτηση από την αντισυμβατική νομισματική πολιτική. Ή, όπως το έθεσε η γενική διευθύντρια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, Κριστίν Λαγκάρντ «δεν μπορεί όλο το παιχνίδι να το κάνουν οι κεντρικές τράπεζες». Ίσως κάποιοι φωτισμένοι πολιτικοί ηγέτες να αναδειχθούν σε βάθος χρόνου και να κάνουν τις απαραίτητες διορθώσεις  προτού κριθούν αναγκαίες επείγουσες λύσεις για να ελαχιστοποιηθεί η ζημιά από τη χρονίζουσα οικονομική και χρηματοπιστωτική κρίση.- 

 

Θέλετε να είστε ενήμεροι για όλες τις αναρτήσεις μας; Γραφτείτε στο newsletter του Politically, για να μαθαίνετε πρώτοι, πού πάνε τα πράγματα. Πατήστε εδώ, είναι εύκολο και γρήγορο...

 

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ: 

Ο νέος Ψυχρός Πόλεμος ΗΠΑ- Ρωσίας, έχει επίκεντρο το Διαδίκτυο

Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής (1974) μιλά για το μύθο του Σισύφου στην ελληνική πολιτική (video)

Ο Ιωάννης Κακριδής εξηγεί γιατί πρέπει όλοι να μαθαίνουμε Αρχαία Ελληνικά

Το διεθνές εμπόριο σταμάτησε στη Βαλονία

Πότε θα σκάσει η φούσκα της κινεζικής ανάπτυξης;

Γράψτε την άποψή σας

Politically Newsletter

Κάντε κλικ εδώ για να εγγραφείτε στο newsletter μας

Δημοφιλέστερα άρθρα

Τι σημαίνει για τον κόσμο η εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ στην προεδρία των ΗΠΑ

Ούτε μια «συγνώμη» δεν θα ακουστεί για το Βατοπέδι;

Ποιος έφερε και ποιος διατηρεί τον ΣΥΡΙΖΑ στην εξουσία;

Η Μεγάλη Ληστεία της Ελλάδας 1981-2011

Πώς ένας φθαρμένος, αυταρχικός πολιτικός επιβίωσε ενός καλά οργανωμένου πραξικοπήματος

Πρέπει να παραδώσουμε τους Τούρκους πραξικοπηματίες, ή όχι;

Η πραγματική επιδίωξη του Τσίπρα από το χθεσινό διάγγελμα

Η Ευρώπη από την αρχή, τώρα!

Τι ακριβώς σημαίνει «τίποτα δεν θα σταματήσει την κυβέρνηση», κυρία Γεροβασίλη;

Με κάλπες θα απαντήσει ο ΣΥΡΙΖΑ σε μια δυσμενή απόφαση της Δικαιοσύνης για τα κανάλια!

Η εκλογή Τραμπ και η αδυναμία των Ελλήνων πολιτικών να καταλάβουν τι συνέβη...

Όλη η αλήθεια για το έλλειμμα του 2009 σε πέντε ερωτήσεις- απαντήσεις

Γι αυτούς τους πέντε λόγους, η προεδρία Τραμπ θα είναι καταπληκτική

Το ΠΑΣΟΚ είναι εδώ... κι εκεί...

Πάει κι αυτή η ευκαιρία...

all rights reserved | developed & hosted by Jetnet ©